Koruyucu Aile Yönetmeliği, Bilgiler, Şartlar

0
3011

Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı‘nın yürüttüğü koruyucu aile hizmetine ilişkin yönetmelik ve yönetmeliğe ilişkin bilgiler aşağıda belirtilmiştir.Yönetmeliğin amacı, korunmaya muhtaç çocukların korunmalarını  gerektiren süre içerisinde aile ortamında yetiştirilmesine yönelik koruyucu aile hizmetlerinin  uygulama esaslarını, Bakanlık ile koruyucu ailenin yetki ve sorumluluklarını belirlemek, hizmetin  etkin bir şekilde yürütülmesini sağlamaktır.

Bu Yönetmelik, çocuğun durumuna en uygun koruyucu aile seçimini,  koruyucu ailenin eğitimini, sorumluluklarını, idare ile olan ilişkilerini, hizmetin işleyişini, koruyucu  aileye talep halinde bu hizmetin karşılığı olarak yapılacak ödemeler ve izlemeye ilişkin esasları  kapsar.

Koruyucu Aile: Koruyucu Aile Yönetmeliğinde  belirlenen esas ve usuller çerçevesinde korunmayı gerektiren duruma göre belirlenen sürede, il veya ilçe müdürlükleri denetiminde, ödeme karşılığı ya da karşılıksız olarak çocuğun bakımını ve yetiştirilmesini üstlenen, aile ortamında yaşamını sağlayan, tercihen

[crosslist]

  • Koruyucu Aile Birinci Kademe Eğitimi
  • Koruyucu Aile İkinci Kademe Eğitimi
  • Temel Aile Eğitimlerinden en az birini almış [/crosslist]ve [checklist]
  • Geçici Koruyucu Aile Modeli
  • Süreli Koruyucu Aile Modeli
  • Uzmanlaşmış Koruyucu Aile Modeli
  • Akraba veya Yakın Çevre Koruyucu Aile Modeller kapsamındaki aile ve kişidir.[/checklist]

Koruyucu Aile Modelleri

Akraba veya Yakın Çevre Koruyucu Aile Modeli: Veli ya da vasi dışında kalan kan bağı  bulunan akrabalar ya da çocuğun iletişim içinde olduğu veya tanıdığı bakıcı, komşu gibi yakın  çevresinde olan, tercih etmeleri halinde en az temel ana, baba eğitimleri kapsamında eğitim  almış kişi ve ailelerin sağladığı bakımdır.

Geçici Koruyucu Aile Modeli: Acil koruma gereken ya da hakkında hizmet planı  oluşturulmamış ve kuruluş bakımına yerleştirilmemiş ya da kendisi için planlanan hizmet  modelinden çeşitli nedenlerle henüz yararlandırılamamış çocuklar için, temel ana, baba  eğitimleri ve Koruyucu Aile Birinci ve İkinci Kademe Eğitimini almış profesyonel kişi ve ailelerin  sağladığı birkaç gün ile en fazla bir ay arasında değişen bakımdır.

Süreli Koruyucu Aile Modeli: Öz ailesi yanına kısa sürede döndürülme imkânı  bulunmayan ya da kalıcı olarak aile yanına yerleştirilemeyen çocuklara, tercihen temel anababa eğitimleri ve Koruyucu Aile Birinci Kademe Eğitimini almış kişi ve ailelerin sağladığı bakımdır.

Uzmanlaşmış Koruyucu Aile Modeli: Özel zorlukları ve ihtiyaçları olan çocuklara  yardımcı olabilecek lisans eğitimine sahip olan veya eşlerden biri en az ilköğretim düzeyinde  olmak üzere temel ana, baba eğitimleri, Koruyucu Aile Birinci ve İkinci Kademe Eğitimlerini almış  kişi ve ailelerin sağladığı bakımıdır.

Koruyucu Aile Olmak İçin Aranan Şartlar

Hoşgörülü, sabırlı, esneklik gösterebilen, güvenli ve şefkatli bir ortam sağlayabilen, sevgisi  ile bir çocuğun hayatında fark yaratmak isteyen ve mevzuatta belirtilen şartları taşıyan,  Kurumla işbirliği içinde çocuk yararına hizmet vermeye kendini hazır hisseden herkes  koruyucu aile olabilir.

[checklist]

  • Türk vatandaşı olması ve Türkiye’de sürekli ikamet etmesi,
  • 25-65 yaş aralığında bulunması,
  • En az ilkokul düzeyinde eğitim almış olması,
  • Düzenli gelire sahip olması gerekir.[/checklist]

[crosslist]

  • Özellikle çocuğun yakın çevresinde olan akrabalar, komşular ya da aile dostları tercih edilmektedir.
  • Akrabaların koruyucu aile olmak istemesi halinde yapılacak sosyal inceleme sonucuna göre yaş  ve eğitim koşulları değerlendirilmektedir.
  • Koruyucu aile adaylarının yaşı değerlendirilirken, eşler arasındaki yaş farkının on yaş veya daha az olması halinde yaşı küçük olan eşin yaşı, bunun haricindeki durumlarda eşlerin yaş ortalaması esas alınır. Adayların başvuru ve çocuğun yanlarına yerleştirildiği tarih itibarıyla belirlenen yaş aralığında bulunmaları, çocuğun yaş dönemine uygun davranış gösterebilme becerisi ve çocukla aralarında birebir ebeveyn-çocuk ilişkisi sağlanması esasları göz önünde bulundurulmaktadır.
  • Uzmanlaşmış koruyucu aile ya da geçici koruyucu aile modellerinde belirtilen başvuru şartlarına ek olarak; yanlarına yerleştirilecek çocuklara yardımcı olabilecek Bakanlıkça  belirlenen lisans eğitimi almış veya eşlerden biri en az ilköğretim düzeyinde olmak üzere  temel ana-baba eğitimleri, koruyucu aile birinci ve ikinci kademe eğitimlerini almış olmak  gerekmektedir.
  • Koruyucu aile olmak isteyen kişi bekâr ise yerleştirilecek çocuğa diğer ebeveynin  yoksunluğunu hissettirmeyecek akraba ilişkilerine sahip olması konusuna özellikle önem  verilmektedir.
  • Akraba veya Yakın Çevre Koruyucu Aile Modeli hariç olmak üzere çocuk ile koruyucu aile olacak eşlerden yaşı küçük olan arasındaki yaş farkı on sekiz yaştan az olamaz.
  • Öncelikle akrabalara ya da belli bir süredir devam eden ana-baba-çocuk ilişkisinin  kurulduğu yakın çevre ailelerden uygun olanlara koruyucu aile olmaları yönünde teklifte  bulunulur. Bu kişilerin koruyucu aile olmak istemesi durumunda, yapılacak sosyal inceleme  sonucuna göre Komisyon tarafından uygun görülmesi halinde yaş ve eğitim şartı aranmaz.
  • Koruyucu aile adaylarının yaşı değerlendirilirken, çocuğun yaş dönemine uygun davranış gösterebilme becerisi ve çocukla aralarında birebir ebeveyn-çocuk ilişkisi sağlanması esasları göz önünde bulundurulur.
  • Çocuğun anne veya babası ya da vasisi, koruyucu ailesi olamazlar.

[/crosslist]

Koruyucu Aile Olmak İçin İstenilen Belgeler

[checklist]

  •  T.C. Kimlik Numarası beyanı.
  • Bir adet vesikalık fotoğraf.
  • Öğrenim durumunu gösterir belgenin onaylı örneği.
  • İş, gelir ve sosyal güvenlik durumunu gösteren belgenin onaylı örneği.
  • Koruyucu aile olacak kişiler ve varsa birlikte yaşadığı kişilerden, çocuğun yüksek  yararından hareketle; 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü  maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha  fazla süreyle hapis cezasına ya da affa uğramış olsa bile millete ve devlete karşı suçlar, topluma  karşı suçlar, kişilere karşı suçlar ile uluslararası suçlardan ve çocuklara yönelik işlenen istismar  suçlarından mahkûm olmadığına dair adli sicil belgesi.
  • Varsa koruyucu aile birinci kademe, koruyucu aile ikinci kademe veya temel aile eğitimi  belgesi veya belgelerinin onaylı örneği.
  • Sosyal inceleme sürecinde tespit edilen durumlara ilişkin koruyucu aileyi tanımaya  yönelik ihtiyaç duyulacak diğer belgeler.
  • Koruyucu aile olacak kişiler ve varsa birlikte yaşadığı kişilerin, çocuğun bakımını, psikososyal gelişimini ve eğitimini etkileyecek ya da çocuğa zarar verecek düzeyde fiziksel engeli,  ruhsal rahatsızlığı ve bulaşıcı hastalığının olmadığını gösteren, Devlet ya da üniversite  hastanelerinin ilgili bölümlerinden alınan doktor raporu, gerekli görülmesi halinde kişinin  sağlığına, devam eden hastalığına veya bağımlılığına ilişkin ayrıntılı rapor.[/checklist]

Koruyucu Ailelerin Yükümlülükleri Nelerdir ?[checklist]

  • Yanına yerleştirilen çocuğun her yönden sağlıklı gelişimi için gerekli koşulları sağlamak  ve uygulamak, Sağlık Bakanlığının belirlediği aralıklarda çocuk izlem protokollerine  göre izlemini yaptırmak, varsa tedavi planı ile ilgili yükümlülükleri yerine getirmek,  uygulanmasında koruyucu aile birimiyle işbirliği içerisinde olmak,
  • Çocuğun yeteneklerinin ve becerisinin elverdiği ölçüde öncelikle eğitim ve öğretimi ya  da iyi bir meslek sahibi edindirilmesi için gerekli çabayı göstermek,
  • Görüştürülmesinde koruyucu aile birimince bir sakınca bulunmaması durumunda çocuğun; anne, babası ve diğer yakınları ile koruyucu aile birimince uygun görülen şekil ve zamanda görüşmesini sağlamak,
  •  Çocuğun kan bağı bulunan ya da eski çevresinden kişilerle il veya ilçe müdürlüğünün  bilgisi dışında iletişim kurmamak,
  • Çocuğun karşılanabilir nitelikteki ihtiyaç, istek ve beklentileri ile çocuğu ilgilendiren  kararlarda düşüncesini almak,
  • Çocuğun devam edeceği okul, katılacağı kurs, sünnet gibi hayatını etkileyen, değiştiren  konularda sorumlu sosyal çalışma görevlisi ile birlikte karar almak,
  • Hizmet sürecinde çocukla ilgili oluşan her türlü rutin dışı değişiklikleri ve bunlara ilişkin duyumlarını zaman geçirmeksizin sorumlu sosyal çalışma görevlisine bildirmek,
  • Koruyucu aile hizmet sürecine ve yerleştirilen çocuklara ilişkin olarak mesleki  çalışmaları yürüten sosyal çalışma görevlilerine gerekli çalışma şartlarını hazırlamak,  periyodik izlemeleri ve mesleki yönlendirmeleri kabul etmek, koruyucu ve destekleyici  tedbir kararlarının uygulanması için uygulama planı doğrultusunda işbirliği yapmak,
  • İl veya ilçe müdürlükleri tarafından koruyucu aile konusunda yapılacak eğitim ve  çalışmalara katılmak,
  • Çocuğun, il veya ilçe müdürlüğünün uygun görüşü alınmaksızın başka bir kişi veya ailenin yanına bırakarak oturma yerini değiştirmemek,
  • Telefon değişikliği bilgisini hemen, adres bilgilerindeki değişikliklerini acil durumlar  dışında değişiklik gerçekleşmeden bulunduğu il veya ilçede en az yirmi gün önce, başka  bir il veya ilçeye taşınma durumunda en az bir ay önce il veya ilçe müdürlüğüne  bildirmek ve taşınma sonrasında da sürekli yerleşim yerini yirmi gün içinde bildirmek,
  • Görev veya tatil amacı ile çocukla birlikte yurt dışına gidilmek istenmesi durumunda,  çocuğun veli ya da vasisinin izni gerektiğinden, yasal işlemlerin tamamlanmasına  yetecek süre göz önüne alınarak, en kısa sürede durumu İl Müdürlüğüne bildirmek,
  • Çocuğun koşullarının değişmesi sonucu il veya ilçe müdürlüğü tarafından hizmet  modelinde bir değişikliğe gidilmesinin planlanması halinde, çocuğun yararının gerektirdiği işlemlerin yapılabilmesi için her türlü destekte bulunmak ve çocuğun ayrılık sürecine hazırlanmasında il veya ilçe müdürlüğü ile iş birliği yapmak,
  • Çocuk yerleştirme önerisini geçerli bir mazereti olmaması halinde kabul etmek.

[/checklist]

Koruyucu Aile Eğitimleri: Koruyucu aile olmak isteyen ve 8 inci maddede belirtilen şartları taşıyan  adaylara ve mevcut koruyucu ailelerin eğitimlerine ilişkin konuların içeriği ve eğitimin  uygulanmasına dair hususlar Genel Müdürlükçe belirlenir.

Sık Sorulan Sorular:

1-Kendi Çocuğum Varken Koruyucu Aile Olabilir Miyim?

Evet, ancak çocuğunuzun da bu konudaki düşüncesi önemlidir.

2-Koruyucu aile olduğumda evimi ve ailemi hazırlamam gerekiyor mu?

Evet, evinizde çocuk için uygun bir ortam düzenlemeniz ve aileniz ile sosyal çevrenizi bu konuda hazırlamanız gerekmektedir.

3-Çocuk Bende Ne kadar Süre İle Kalacak?

Çocuğun korunma altına alınma nedenine bağlı olarak öngörülen hizmet uygulama planı kapsamında değişkenlik gösterecektir.

4-Çocuğun Yaş Grubunu ve Cinsiyetini Seçebilir miyim?

Evet, ancak size ve ailenize en iyi uyum sağlayabilecek çocuğun özellikleri hakkında yönlendirme yapılacaktır.

5-Koruyucu aile olarak kaç çocuğa bakabilirim?

Kardeş çocukların bir arada aynı aileye yerleştirilmesi tercih edilmektedir.

Çocuklar ve koruyucu aile arasında birebir ilişki kurulması ve çocukların sağlıklı bireysel gelişimlerinin sağlanacağı uygun şartların bulunması konuları değerlendirilerek karar verilecektir.

6-Gönüllü Aile ve koruyucu aile arasındaki fark nedir?

Gönüllü aile olduğunuzda kuruluşta korunma ve bakım altında bulunan çocuklara kuruluş tarafından uygun bulunan dönemler içerisinde kendi ilgi, yetenek ve eğitimleriniz doğrultusunda katkı vermek amacıyla yaptığınız ziyaretlerin yanı sıra uygun bulunan çocukları hafta sonu ya da resmi tatil ve özel günlerde yatılı olarak evinizde misafir ederek hizmet verirsiniz. Gönüllü aile hizmeti kuruluşlar tarafından yürütülmektedir.

7-Evlat edinme ve koruyucu aile arsındaki fark nedir?

Evlat edinme çocuğun velayet haklarının evlat edinene mahkeme kararı ile devredilmesidir.

8-Koruyucu hizmet bakım türleri nelerdir?

a) Akraba veya Yakın Çevre Koruyucu Aile Modeli

Veli ya da vasi dışında kalan kan bağı bulunan akrabalar ya da çocuğun iletişim içinde olduğu veya tanıdığı bakıcı, komşu gibi yakın çevresinde olan kişi ve ailelerin sağladığı bakımdır

b) Geçici Koruyucu Aile Modeli

Acil koruma gereken ya da hakkında hizmet planı oluşturulmamış ve kuruluş bakımına yerleştirilmemiş ya da kendisi için planlanan hizmet modelinden çeşitli nedenlerle henüz yararlandırılamamış çocuklar için, aldıkları eğitimler ile profesyonel düzeye gelmiş kişi ve ailelerin sağladığı birkaç gün ile en fazla bir ay arasında değişen bakımdır.

 

c) Süreli Koruyucu Aile Modeli

Öz ailesi yanına kısa sürede döndürülme imkanı bulunmayan ya da kalıcı olarak aile yanına yerleştirilemeyen çocuklara, kişi ve ailelerin sağladığı bakımdır.

 

ç) Uzmanlaşmış Koruyucu Aile Modeli

Özel zorlukları ve ihtiyaçları olan çocuklara yardımcı olabilecek lisans eğitimine sahip olan veya aldıkları eğitimler ile profesyonel düzeye gelmiş kişi ve ailelerin sağladığı bakımdır.

9-Koruyucu Aile olmak için eğitim gerekli midir?

Akraba veya Yakın Çevre Koruyucu Aile Modelinde, tercih edilmesi halinde genel ebeveynlik becerilerinin kazanıldığı en az temel ana-baba eğitimleri kapsamında eğitim alınması çocukla iletişim açısından yararlı görülmektedir.

Süreli Koruyucu Aile Modelinde de tercih edilmesi halinde genel ebeveynlik becerilerinin kazanıldığı en az temel ana-baba eğitimleri kapsamındaki eğitim ile çocuğun öz ailesi dışında bir başka aile yanında yetiştirilmesine ilişkin olarak verilen Koruyucu Aile Birinci Kademe Eğitiminin alınması çocukla iletişim açısından yararlı görülmektedir.

Geçici ve Uzmanlaşmış Koruyucu Aile Modellerinde ise daha özel ilgi, destek ve bakım gerektiren çocuklara hizmet verildiğinden, temel ana-baba eğitimleri ile Koruyucu Aile Birinci ve İkinci Kademe Eğitimlerinin alınması zorunludur.

Koruyucu Aile Mevzuatının Tamamına Ulaşmak İçin: http://www.cocukhizmetleri.gov.tr/upload/mce/yonetmelikler/koruyucu_aile_yonetmeligi.pdf

Koruyucu Aile Hakkında Daha fazla bilgi ve diğer hususlar için:

http://www.cocukhizmetleri.gov.tr/upload/mce/koruyucuaile/koruyucu_aile_birimi.pdf

Denizli Koruyucu Aile Derneği Web Sayfası

http://www.koruyucuaile.org.tr/

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

Anti-Spam Quiz: